Savaşın başladığı günden bu yana binlerce sivilin hayatını kaybettiği, enerji arz güvenliğinin çöktüğü bölgede, “soykırım” tartışmalarına yol açan tehditler yerini diplomasiye bıraktı.
Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif’in yoğun mekiği sonrası Trump, İran’ın altyapısına yönelik saldırıları iki hafta süreyle askıya aldıklarını duyurdu.
MASADAKİ KRİTİK PAZARLIK
ABD Başkanı Donald Trump’ın “üzerinde çalışılabilir” olarak nitelendirmesiyle uluslararası kamuoyunda geniş yankı uyandıran İran menşeli yeni planın, Orta Doğu’daki stratejik dengeleri kökten değiştirebileceği belirtiliyor.
Guardian ve önde gelen uluslararası haber ajanslarına sızan gizli belgelere göre, bölgesel barış için kritik önem taşıyan planın merkezinde Hürmüz Boğazı’nın trafiğe açılması yer alıyor; bu doğrultuda İran ve Umman’ın geçiş yapan gemilerden “yeniden inşa” fonu adı altında ücret tahsil etmesi öngörülüyor.
Taslak metinde yer alan en dikkat çekici maddelerden birini ABD ordusunun bölgedeki askeri varlığının kademeli olarak sonlandırılması oluştururken, buna karşılık İran üzerindeki tüm ambargoların kaldırılması ve anlaşmanın Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi (BMGK) tarafından garanti altına alınması talep ediliyor.
Öte yandan, uranyum zenginleştirme hakkına ilişkin metinler arasındaki dil farklılığı diplomatik bir kriz potansiyeli taşıyor; zira planın Farsça nüshasında zenginleştirme hakkına net bir vurgu yapılırken, İngilizce metindeki belirsiz ifadeler gizemini korumaya devam ediyor.
NETANYAHU’DAN “ŞERHLİ” DESTEK: LÜBNAN MUAMMASI
İslamabad yönetimi ateşkesin Lübnan’ı da kapsadığını belirtse de, İsrail Başbakanı Netanyahu’dan jet hızında bir düzeltme geldi. Netanyahu, Trump’ın kararını desteklemekle birlikte şunları vurguladı:
“Bu iki haftalık ateşkes Lübnan için geçerli değildir. İsrail, kuzey sınırındaki tehditler tamamen temizlenene kadar operasyonlarını sürdürecektir.”
PETROLDE SERT DÜŞÜŞ: TİRYAKİ VE ÜRETİCİ NEFES ALDI
Savaşın başında 70 dolardan 109 dolara kadar tırmanan Brent petrolün varil fiyatı, ateşkes haberiyle birlikte 94 dolar seviyelerine kadar çekildi. Küresel enflasyonu körükleyen enerji krizinin bu hamleyle bir nebze olsun soğuması bekleniyor. Analistler, Kasım ayındaki ara seçimler öncesi iç piyasada baskı altında kalan Trump’ın, bu ateşkesle bir “çıkış stratejisi” aradığını değerlendiriyor.
İSLAMABAD’DA BÜYÜK BULUŞMA: 10 NİSAN CUMA
Geçici ateşkesin kalıcı bir barışa dönüşüp dönüşmeyeceği, 10 Nisan Cuma günü Pakistan’ın başkenti İslamabad’da yapılacak yüz yüze görüşmelerde belli olacak.
Heyetlerin bu tarihi randevuda “kesin çözüm” için masaya oturması bekleniyor.
İlginizi çekebilir: Trump’tan kritik ‘İran’ kararı: “Saldırıları 2 hafta erteliyorum”