Nöbetçi Eczaneler
Suriye resmi haber ajansı SANA tarafından duyurulan anlaşma, ülkede on yılı aşkın süredir devam eden parçalı yapıyı sona erdirmeyi hedefliyor.
HTŞ lideri Ebu Muhammed el-Colani, anlaşmayı doğrulayarak SDG lideri Mazlum Abdi ile teknik detayları görüşmek üzere bir araya geleceklerini açıkladı. ABD kanadından gelen destek mesajları ise bu sürecin uluslararası bir konsensüsle yürütüldüğünü ortaya koydu.
STRATEJİK KAYNAKLAR ŞAM KONTROLÜNE GEÇİYOR
Anlaşmanın en kritik maddelerinden biri, ekonomik egemenliğin tesisi oldu. Mutabakat uyarınca, bölgedeki tüm sınır kapıları ile birlikte stratejik öneme sahip petrol ve doğal gaz sahaları Suriye devletinin kontrolüne geçecek. Bu kaynakların güvenliği düzenli ordu birlikleri tarafından sağlanacak. Ayrıca Deyrizor ve Rakka vilayetleri, tüm sivil ve askeri kurumlarıyla birlikte derhal Şam yönetimine devredilecek.
ASKERİ YAPILANMA: BİREYSEL ENTEGRASYON VE PKK KARARI
Varılan mutabakat, SDG’nin mevcut askeri yapısını tamamen sonlandırarak personelin devlet mekanizmasına katılımı için yeni bir model sunuyor. Buna göre SDG bünyesindeki güvenlik personeli, toplu bir askeri birim olarak değil, “bireysel” statüde güvenlik incelemesinden geçirilerek Savunma ve İçişleri Bakanlıkları kadrolarına dahil edilecek. Bu süreçte personelin rütbe ve mali hakları korunurken, lojistik gereksinimleri de merkezi yönetimce karşılanacak.
Saha güvenliğine ilişkin maddeler ise bölgesel istikrarı kalıcı hale getirmeyi hedefliyor. SDG birliklerinin Fırat’ın doğusuna çekilmesi ve Ayn el-Arab (Kobani) gibi kritik noktalardaki yoğun askeri yığınağın kaldırılarak yerini İçişleri Bakanlığı’na bağlı yerel polis güçlerine bırakması kararlaştırıldı. Anlaşmanın en dikkat çekici maddelerinden biri ise örgütün Suriye sınırları içerisindeki yabancı PKK varlığına dair taahhüdü oldu. SDG, bölgedeki Suriyeli olmayan tüm PKK lider ve üyelerini sınır dışı etmeyi resmen kabul ederek Şam yönetimiyle egemenlik ve bölgesel güvenlik konusunda tam mutabakata vardığını gösterdi.
SİYASİ VE KÜLTÜREL HAKLAR
Anlaşma sadece askeri değil, sosyo-politik bir uzlaşıyı da içeriyor. Kürtlerin kültürel ve dilsel haklarını tanıyan “2026/13 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi” SDG tarafından memnuniyetle karşılanırken, Haseke Valiliği gibi önemli bir makama bölge halkının kabul edeceği bir ismin başkanlık kararnamesiyle atanması kararlaştırıldı. Ayrıca, IŞİD tutukluları ve kamplarının sorumluluğu da tamamen Suriye hükümetine devredildi.
ABD’DEN TAM DESTEK: “BİRLEŞİK SURİYE’YE DOĞRU”
ABD’nin Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada anlaşmayı “önemli bir dönüm noktası” olarak nitelendirdi. Barrack, “İki büyük Suriyeli lider, ülkelerini zulümden kurtarma vizyonuyla birleşti. ABD, terörle mücadeledeki tarihi ortağımızın (SDG), Küresel Koalisyonun en yeni üyesiyle (yeni Suriye yönetimi) entegre olmasını sabırsızlıkla bekliyor” ifadelerini kullandı.
“TÜM ENERJİ KAYNAKLARI VE SINIR KAPILARI DEVLETİN KONTROLÜNE GİRECEK”
Suriye’deki yeni Şam yönetimi ile SDG arasında varılan ve tam entegrasyonu hedefleyen 14 maddelik anlaşmanın tam metni aşağıdadır:
1. Derhal Ateşkes ve Çekilme: Suriye hükümet güçleri ile SDG arasındaki tüm cephelerde kapsamlı bir ateşkes sağlanacak; SDG askeri birlikleri yeniden konuşlandırılmak üzere Fırat Nehri’nin doğusuna çekilecek.
2. Deyrez-Zor ve Rakka’nın Devri: Bu iki vilayet idari ve askeri olarak derhal Suriye hükümetine devredilecek. Tüm sivil kurumlar ve tesisler devredilirken, mevcut çalışanların kadrolarının belirlenmesi için kararnameler çıkarılacak.
3. Haseke’nin Entegrasyonu: Haseke vilayetindeki tüm sivil kurumlar, Suriye devletinin idari yapılarına entegre edilecek.
4. Enerji Kaynakları ve Sınır Kapıları: Suriye hükümeti; bölgedeki tüm sınır geçiş noktalarının, petrol ve doğal gaz sahalarının kontrolünü ele alacak. Bu kaynaklar düzenli ordu birlikleri tarafından korunacak; Kürt bölgelerinin özel durumu dikkate alınacak.
5. Bireysel Askeri Entegrasyon: Gerekli güvenlik incelemelerinin ardından, tüm SDG askeri ve güvenlik personeli Suriye Savunma ve İçişleri Bakanlıklarına “bireysel” olarak entegre edilecek. Rütbe, mali hak ve lojistik ihtiyaçlar bu bakanlıklarca karşılanacak.
6. Eski Rejim Kalıntılarının Temizlenmesi: SDG liderliği, saflarına eski rejim unsurlarını dahil etmemeyi ve bölgelerindeki eski rejim subaylarının listesini sunmayı taahhüt eder.
7. Yerel Temsil: Ulusal ortaklık ve yerel temsilin bir garantisi olarak, Haseke Valiliği görevine atanacak aday için bir başkanlık kararnamesi çıkarılacak.
8. Kobani’nin Durumu: Ayn el-Arab (Kobani) şehrindeki yoğun askeri varlık kaldırılacak. Şehirde sakinlerden oluşan bir güvenlik gücü ve İçişleri Bakanlığına bağlı yerel bir polis gücü muhafaza edilecek.
9. IŞİD Dosyasının Devri: IŞİD tutsakları, kampları ve bunların güvenliğinden sorumlu idare Suriye hükümetiyle bütünleştirilecek; tüm yasal ve güvenlik sorumluluğu devlete geçecek.
10. Üst Düzey Görevlendirmeler: Ulusal ortaklığı pekiştirmek amacıyla, SDG liderliği tarafından önerilen adaylar merkezi devlet yapısı içinde yüksek rütbeli askeri, güvenlik ve sivil pozisyonlara atanacak.
11. Kürt Kültürel Hakları: Kürt kültürel ve dil haklarının tanınmasını; vatansız kişiler ve mülkiyet hakları gibi birikmiş sorunların çözümünü öngören 2026 tarihli 13 numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi uygulanacak.
12. PKK Unsurlarının İhracı: SDG, Suriye sınırları dışındaki tüm Suriyeli olmayan PKK liderlerinin ve üyelerinin sınır dışı edilmesini taahhüt eder.
13. Uluslararası Terörle Mücadele: Suriye devleti, bölge güvenliği için ABD ile koordinasyon içinde Uluslararası Koalisyonun aktif bir üyesi olarak IŞİD’e karşı mücadeleye devam edecek.
14. Güvenli Geri Dönüş: Afrin ve Şeyh Maksoud bölgelerindeki sakinlerin evlerine güvenli ve onurlu bir şekilde dönüşlerinin sağlanması için gerekli anlaşmalar üzerinde çalışılacak.