Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, ABD merkezli Bloomberg yayın organında “BM, Güvenlik Konseyi’nin Veto Hakkını Kaldırmalıdır” başlıklı bir makale yayımladı.
Mevcut uluslararası sistemin yeni savaşları önlemede ve eşitsizlikleri azaltmada yetersiz kaldığını belirten Erdoğan, anlamlı bir reformun ancak veto imtiyazının ilga edilmesiyle başlama noktasında olabileceğini vurguladı. Güvenlik Konseyi’ne yeni daimi ve ayrıcalıklı üyeler eklemenin güç odağını birkaç devletin elinde toplama sorununu çözmeyeceğini ifade eden Cumhurbaşkanı, imtiyazlı yapının genişletilmesine karşı çıktı.
Genel Kurul Karşısında Dönüşümlü ve Hesap Veren Konsey
BM Güvenlik Konseyi ile Genel Kurul arasındaki dengenin yeniden kurulması gerektiğini ifade eden Erdoğan, somut yol haritasının ilkelerini sıraladı. Genel Kurul’un yetkilerinin artırılması gerektiğini kaydeden Erdoğan; daimi üyeliğin bulunmadığı, Konsey üyelerinin Genel Kurul tarafından belirli süreler için dönüşümlü olarak seçildiği ve yeniden aday olan ülkelerin çoğunluğun güvenini kazanmak zorunda olduğu bir model önerdi. Hiçbir devletin uluslararası toplumun çoğunluk iradesini kalıcı olarak engelleme yetkisine sahip olmaması gerektiği altı çizildi.
“Güç Dengeleri Değişti, Kurumlar Uyum Sağlayamadı”
Dünya genelinde Asya’nın artan ekonomik ağırlığına, Afrika’nın potansiyeline uygun temsil taleplerine ve bölgesel aktörlerin yükselen gücüne dikkat çeken Erdoğan, geçmişin hiyerarşileriyle geleceğin uluslararası düzeninin kurulamayacağını belirtti. İklim krizi, düzensiz göç, savaşlar ve ekonomik bağımlılıkların yeni rekabet alanları yarattığını vurgulayan Erdoğan, gelişmekte olan ülkelerin kalkınma hakkı ile finansmana erişiminin güvence altına alınması ve mesuliyetlerin hakkaniyetle paylaşılması gerektiğini ifade etti.
Türkiye Reform Sürecinde Sorumluluk Üstlenmeye Hazır
Küreselleşmenin refahı yayma vaadini tam anlamıyla karşılayamadığını ve gelir adaletsizliğinin derinleştiğini aktaran Erdoğan, Türkiye’nin çok taraflı diplomasi tecrübesiyle bu dönüşüme öncülük edeceğini belirtti. Farklı coğrafyaların tecrübe ve iradesinin ortak zeminde buluşturulmasının şart olduğunu ifade eden Cumhurbaşkanı, Genel Kurul’un rolünü güçlendirme yönündeki küresel çabalara Türkiye’nin aktif destek vermeyi sürdüreceğini açıkladı.