Deutsche Bank’ın “Mapping the World’s Prices” (Dünyanın Fiyatlarını Haritalamak) başlıklı yıllık raporunun onuncu baskısı, küresel ölçekte 69 büyük kentin yaşam standartlarını ve kira maliyetlerini karşılaştırdı.
Raporda yer alan kümülatif dolar bazlı kira artış listesinde İstanbul; Zürih, Bogota ve Dublin gibi şehirleri geride bırakarak üst sıralarda konumlandı. Küresel kira artış hızında Atina, Meksiko, Riyad, Lizbon ve Prag başı çekerken, İstanbul’un bu kentlerin hemen arkasından gelmesi, megakentteki artışın dünya genelinde istisnai bir hızda seyrettiğini kanıtladı.
Mutlak Tutarda New York Çok Uzakta, Seviye Manila Ayarında
Öte yandan, kiranın mutlak dolar değeri üzerinden yapılan analizde durum farklılık gösteriyor. İstanbul’da şehir merkezindeki 3 yatak odalı bir dairenin ortalama aylık kirası yaklaşık 1900-2 bin dolar bandında hesaplandı. Bu nominal tutar, İstanbul’u New York, Zürih veya Dubai gibi kiraların binlerce dolara ulaştığı zirve şehirlerin gerisinde tutarak Manila ve Riyad ile benzer bir seviyeye, yani listenin alt yarısına yerleştiriyor.
Konut Satış Fiyatları Aynı İvmeyi Yakalayamadı
Rapordaki en dikkat çekici çelişkilerden biri de kira ve konut satış fiyatları arasındaki makas oldu. Şehir merkezindeki metrekare başına satış fiyatlarının 2016’dan bu yana gösterdiği dolar bazlı kümülatif değişim incelendiğinde, İstanbul’un yalnızca yüzde 12 civarında sınırlı bir artış kaydettiği görüldü. Satış değerindeki bu durgun seyir, İstanbul’u küresel sıralamada Rio de Janeiro, Hong Kong ve Bangalore’un yakınında, listenin oldukça gerisinde bıraktı.
Gıda Maliyetinde New York’un Yüzde 60 Altında
Rapora kaynaklık eden Numbeo gıda maliyeti endeksinde (New York = 100) ise İstanbul, yaklaşık 42 puanlık bir değere sahip. Katar’ın başkenti Doha ve Filipinler’in başkenti Manila ile benzer bir gıda maliyetine sahip olan İstanbul’da, temel gıda sepeti fiyatları dolar bazında New York’un yaklaşık yüzde 60 oranında altında kalmaya devam ediyor.