AK Parti İzmir Milletvekili ve Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Engelli Bireylerin Sorunlarını Araştırma Komisyonu Başkanı Dr. Mehmet Kasapoğlu, Antalya’da gerçekleştirilen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamındaki oturumda dikkat çeken değerlendirmelerde bulundu.

İklim değişikliğinin toplumun bütün kesimlerini eşit şekilde etkilemediğini belirten Kasapoğlu, Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre dünya nüfusunun yaklaşık yüzde 16’sını oluşturan 1,3 milyardan fazla insanın engellilikle yaşadığını hatırlatarak iklim politikalarının insan hakları, sosyal adalet ve sürdürülebilir kalkınma ilkeleriyle birlikte yürütülmesi gerektiğini kaydetti.
Birleşmiş Milletler Afet Riskini Azaltma Ofisi’nin 2023 yılında yayımladığı küresel araştırmaya atıfta bulunan Kasapoğlu, ankete katılan engelli bireylerin yüzde 86’sının yaşadıkları toplumdaki afet risklerini azaltmaya yönelik karar alma ve planlama süreçlerine katılmadığını ifade etti.

Afet hazırlıklarında engelli bireylerin ihtiyaçlarının göz ardı edilmemesi gerektiğini vurgulayan Kasapoğlu, “Afet sistemi tasarlanırken işitme ve görme engelli bireylerin ihtiyacını dikkate alıyor muyuz? Çok kanallı uyarı sistemleri kuruyor muyuz? Sel veya yangın gibi afetlerde tahliye güzergâhlarını belirlerken tekerlekli sandalye kullanan bireylerin güvenliğini gözetiyor muyuz?” sorularını yöneltti.
Elektrikle çalışan tıbbi cihazlara bağımlı bireyler için enerji kesintilerine karşı alternatif planlar hazırlanmasının ve afet sonrasında sağlık ile rehabilitasyon hizmetlerinin kesintisiz sürdürülmesinin doğrudan insan hayatını ilgilendiren sorumluluklar olduğunu dile getirdi.

YEREL YÖNETİMLERE ERİŞİLEBİLİRLİK UYARISI: “İKLİM POLİTİKALARININ TASARIMCISI OLMALILAR”
Yerel yönetimlerin iklim değişikliğine uyum ve afet hazırlığı süreçlerinde hayati ödevleri bulunduğunu belirten Dr. Mehmet Kasapoğlu, toplu taşıma araçları, duraklar, kaldırımlar, parklar ve meydanların herkesin bağımsızca kullanabileceği standartlarla düzenlenmesi gerektiğini ifade etti.
Aşırı sıcaklık dönemlerinde belediye tesislerinin erişilebilir serinleme merkezleri olarak planlanması, erken uyarı sistemlerinin kurulması ve geçici barınma alanlarının engelsiz hale getirilmesi gerektiğini kaydeden Kasapoğlu, “Belediyelerin toplu taşıma araçlarını ve duraklarını erişilebilir hale getirmesi, kaldırımları ve yaya yollarını güvenli biçimde düzenlemesi şarttır. Parkları, meydanları ve tüm kamusal alanları herkesin bağımsızca kullanabileceği standartlarla tasarlamak hayati bir sorumluluktur ve ödevdir. Erişilebilir olmayan bir şehir tam anlamıyla dirençli bir şehir değildir. Bu nedenle sürdürülebilir kalkınmayı, erişilebilirliği ve iklim eylemini birbirini tamamlayan ve birlikte yürütülmesi gereken bütüncül politikalar olarak değerlendirmemiz gerekir” diye konuştu.

Engelli bireylerin yeşil ve dijital dönüşüm süreçlerinde yeni eğitim ve istihdam fırsatlarına erişmesi gerektiğini söyleyen Kasapoğlu, “Bizimle ilgili hiçbir karar biz olmadan alınmamalıdır” ilkesinin COP31 süreçlerinin de pusulası olduğunu belirterek, “Özellikle engelli gençlerimizin yeşil ve dijital dönüşümün gerektirdiği donanımı kazanabilecekleri erişilebilir eğitim ve mesleki gelişim imkânlarını da artırmamız gerekiyor. Zihniyet düzeyinde yapmamız gereken değişimler var. Engelli bireyler iklim politikalarının odağında olmalı. İklim politikalarının bizzat tasarlayıcısı, uygulayıcısı ve denetleyicisi olmalıdırlar” ifadelerini kullandı.

TBMM KOMİSYON RAPORU VE BM’YE GÜNDEM ÇAĞRISI
Engelli bireylerin sağlıklı ve bağımsız yaşamında sporun fiziksel ve ruhsal sağlığın yanı sıra toplumsal katılım açısından muazzam bir imkân sunduğunu dile getiren Kasapoğlu, spor alanları ve yürüyüş yollarının erişilebilir ve değişen iklim koşullarına uygun tasarlanması gerektiğini aktardı.
TBMM Engelli Bireylerin Sorunlarını Araştırma Komisyonu’nun yaklaşık bir buçuk yıldır engelli bireyler, aileler, sivil toplum kuruluşları, kamu kurumları ve özel sektörle sahada yürüttüğü kapsamlı çalışmalar sonucunda hazırlayacağı raporun uzun vadeli bir yol haritası sunacağını belirten Kasapoğlu, raporun Birleşmiş Milletler Engelli Haklarına İlişkin Sözleşme ve 2030 Sürdürülebilir Kalkınma Gündemi temel alınarak hazırlandığını söyledi.
Konuşmasının sonunda uluslararası iklim zirvelerinde engellilik başlığının çok daha güçlü biçimde ele alınması gerektiğini vurgulayan Kasapoğlu, “Birleşmiş Milletlerin engellilik konusundaki yaklaşımları çok daha güçlü bir şekilde bu tür çalışmaların içerisinde ana gündem maddeleri olarak birkaç oturumla değil, belki birkaç günü bu konuya ayırarak daha yoğun bir şekilde ele alması da önemli bir gerekliliktir, önemli bir zarurettir” sözleriyle çağrısını tamamladı.