Yaz tatili sezonunun başlamasıyla birlikte milyonlarca kişi otobüs, uçak, tren ve özel araçlarla uzun seyahatlere çıkmaya hazırlanıyor. Ancak uzmanlar, saatler süren hareketsizliğin ciddi ve hayati sağlık sorunlarına yol açabileceği konusunda kritik uyarılarda bulunuyor.
Özellikle tıp dilinde Derin Ven Trombozu (DVT) olarak bilinen bacak toplardamarlarındaki pıhtılaşma, uzun yolculukların en sinsi tehdidi olarak öne çıkıyor. Konuya ilişkin değerlendirmelerde bulunan Uzman Fizyoterapist Ahmet Burak Sezgin, uzun seyahatlerde dolaşım sisteminin uğrayabileceği zararları anlatarak, alınabilecek basit ama hayat kurtarıcı önlemleri sıraladı.
“BACAK KASLARININ POMPA ETKİSİ AZALIYOR”
Uzun süre hareketsiz kalmanın dolaşım mekanizmasını doğrudan bozduğunu belirten Sezgin, “Toplardamar ve lenfatik sistem hareketten faydalanan yapılardır. Uzun süre aynı pozisyonda oturmak, bacak kaslarının pompa etkisini azaltarak dolaşımın yavaşlamasına neden olabilir ve bazı kişilerde pıhtı oluşumu riskini artırabilir. Bu nedenle hareket, dolaşım sağlığı açısından büyük önem taşır” dedi.
RİSK YALNICA UÇAKTA DEĞİL
Kamuoyunda “ekonomi sınıfı sendromu” adıyla bilinen rahatsızlığın sadece uçak yolculuklarına özgü olduğu algısının yanlışlığına değinen Uzman Fizyoterapist Sezgin, tehlikenin boyutunu şu sözlerle açıkladı: “Risk, kullanılan araçtan çok ne kadar süre hareketsiz kalındığıyla ilişkilidir. Uçak yolculukları daha fazla gündeme gelse de uzun süren otobüs, tren veya araç yolculuklarında da benzer riskler görülebilir.”
4 SAATTEN UZUN SÜREN YOLCULUKLARA DİKKAT!
Seyahat süresi uzadıkça pıhtılaşma riskinin katlandığını vurgulayan Ahmet Burak Sezgin, özellikle 4 saati aşan yolculuklarda çok daha dikkatli olunması gerektiğinin altını çizdi. Sezgin; yaş, obezite, gebelik, geçirilmiş cerrahi operasyonlar ve geçmişinde pıhtı öyküsü bulunan kişilerin ise yüksek risk grubunda yer aldığını belirtti.
Hastalığın bacakta gösterdiği ilk belirtilere de değinen Sezgin, “Tek taraflı şişlik, baldır ağrısı, hassasiyet, bir bacakta diğer bacağa göre sıcaklık artışı ve renk değişikliği en sık görülen belirtiler arasında. Bu belirtiler ciddiye alınmalı ve vakit kaybetmeden ilgili hekime başvurulmalı” diyerek uyarıda bulundu.
PIHTI AKCİĞERE ULAŞIRSA HAYATİ RİSK OLUŞTURUYOR
Bacak toplardamarlarında oluşan pıhtının yerinden koparak akciğere ulaşması durumunda “Pulmoner Emboli” adı verilen ölümcül bir tablonun gelişebileceğini hatırlatan Sezgin, “Ani nefes darlığı, göğüs ağrısı, çarpıntı ve bayılma hissi acil değerlendirme gerektirir” dedi.
YAZ SICAĞI, SUSUZLUK VE DAR KIYAFETLER RİSKİ KATLIYOR
Yaz aylarındaki yüksek sıcaklıkların ve buna bağlı vücuttaki sıvı kaybının kanı koyulaştırarak pıhtılaşmayı kolaylaştırdığını belirten Sezgin, seyahat konseptine dair giyim ve oturuş yanlışlarına da dikkat çekti: “Uzun süre bacak bacak üstüne atmak veya dolaşımı rahatsız edecek kadar dar kıyafetler tercih etmek dolaşımı olumsuz etkileyebilir. Özellikle hareketsizlikle birleştiğinde risk artabilir. Rahat kıyafetler tercih etmek ve sık sık pozisyon değiştirmek dolaşım açısından faydalıdır.”
“İKİNCİ KALBİMİZİ” ÇALIŞTIRMANIN YOLLARI
Yolculuk esnasında dolaşımı aktif tutmak için basit ama etkili egzersizlerin ihmal edilmemesi gerektiğini söyleyen Sezgin, “Ayak bileğini yukarı-aşağı hareket ettirmek, dairesel çevirmek, baldır kaslarını ritmik olarak kasıp gevşetmek ve mümkün oldukça kısa yürüyüşler yapmak dolaşımın aktif kalmasına yardımcı olur. Alt bacak kasları adeta ikinci bir kalp gibi çalışır. Bu nedenle hareket, hem venöz hem de lenfatik dolaşım için oldukça değerli” diyerek sözlerini tamamladı.
Kaynak: (Cumhuriyet)
İlginizi çekebilir: İran Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan: ‘6 milyar dolar geri dönüyor’