İŞTE KÜRESEL EDEBİYAT: MICHAEL CRICHTON, ROWLING, DAN BROWN…

Nedir küresel edebiyat?..

Günümüzde Küresel Edebiyat’ın altı (6) sütunu vardır. Bu edebiyat, bu sütunlar üzerinde yükselen küresel bir ta­pınak gibidir. Bu sutünlarda hayat bulan edebi temaları sayalım.

Bilimkurgu Edebiyatı: Bilimin uçsuz bucaksız olası uza­nım­ları üzerinde gezinen bu edebiyata örnek vermek için Michael Crichton’u ve romanlarını örnek göstere­biliriz.
Doğaüstü Edebiyat: Burada doğaüstü olaylar, bü­yücü-lük, kehanetçilik, medyumlar, öte alemin gi­zemli var­lıkları söz konusudur, bunların oluşturduğu hayali bir alemde çarpıcı serüvenler yazılır, çizilir. İn­giliz bayan yazar J.K.Rowling’in yarattığı, her yaştan dünyalıyı bü­yüleyen ufacık bir büyücü çocuğun serü­venlerini yan­sıtan Harry Potter kültürü, buna tam ta­mına örnektir (Rowling, bir dizi roman sayesinde İn­giltere Kraliçesi Elizabeth’in zen­ginliğini katlayacak bir paraya ka­vuştu).
Tarihsel Gizem Edebiyatı: Bu sütundaki tema­larda, Antik Çağ efsaneleri, Hristiyanlık, Musevilik, gizemli Kabala Mistisizmi, Kutsal Kase efsaneleri, Ta­pınak Şövalye­leri’nin serüvenleri, Vatikan kulisi, Opus Dei, Mason­luk, tarihin derinliklerinden yukarı çekilen binbir çeşit dini dedikodular söz konusudur. Dünyadaki egemen güçler arası savaşlarla da ustaca ilişkilendirilen bu te­maları kullanan yazarlara verile­cek en parlak örnek Dan Brown’dır. Bu edebiyat türü zaman zaman bilim­kurgu ile de kesişir. Dan Brown’ın yapıtlarına verile­cek en ünlü ör­nekler, Da Vinci Şifresi, Melekler ve Şey­tanlar, Dijital Kale, Kayıp Sembol, İhanet Noktası’dır.
Fantastik Mitoloji: Bu tür edebiyatta, olmayan bir za­manda, hiç var olmamış ırkların, olmayan coğ­rafya-lardaki hayali savaşları anlatılır. Tanrılar sahte, zaman sahte, coğrafya sahte, tarih sahte, ırklar sahte, tüm kahramanlar sahte, olaylar yalandır. Ama bu edebiyat su içercesine okunur ve izlenir. Tam bir fan­tastik mi­toloji söz konusu­dur. Sanki yazar, Homeros’un İlyada Destanı ile alay et­mektedir. Bu edebiyata verilecek en güzel örnek Yüzükle­rin Efen­disi’dir ve yazarı John Ro­nald Reuel Tolkien’dir.
Çağdaş Gotik (Dehşet) Edebiyatı: Düşünülebilecek en uç kor­ku­ları, en sınırsız gerilimleri kağıda aktaran bu tür ede­biyatın Tanrı’sı, Howard Phillips Lovecraft’tır. Tari­hin en esrarengiz yazarı olan 1890 Rhode İsland Providence doğumlu bu kişi, hayatını kazanmak için uzun yıllar ha­yalet yazarlık yaptı, ilk irili ufaklı öy­kü­lerinde sahneye çıkan hayaletler ve iblisler, şeyta­nın acımasız çocukları, vampirler, insan ruhunda ge­zinen dev fareler, orman ca­dıları, aynalardan dışarı fırlayan öte alem canavarları, daha sonra bu edebiya­tın şaha-seri olan romanlarında okuyucunun başına üşüştü. Deliliğin Dağlarında, Cthulhu’nun Çağrısı en dikkat çe­ken anlatıları oldu. 15 Mart 1937’de gömülen cesedin­den, Stephen King, Clive Barker, Dan Simmons, Harlan Ellison, Charles Beaumoht, Richard Burton Matheson, Frank Belk-nap Long, Raymond Douglas Bradbury, Robert Aickman, David Niall Wilson gibi çağ­daş korku yazarları vücut buldu. Stephen King, Tür­kiye okuyucusu tara­fından en çok bilinendir. Edgar Allan Poe’yu modası geçmiş, geçen yüzyılın edebiyat­çısı olarak buraya ala­mazdık.
Ruhsal yolculuklar edebiyatı: Bireyin içine veya dışına astıral yolculuğu aktaran çoğu kendilerini medyum ola­rak tanıtan yazarların yarattığı edebiyattır, en önemli ör­neği sinema yıldızı Shirley Maclaine’dir. Önemli kitapları İçimdeki Yolculuk, Oraya Buradan Gide Bilirsin isimli kitap­larıdır.

İşte günümüzde küresel insan bunları okumaktadır.

Bilimkurgu Edebiyatı, Doğaüstü Edebiyat, Tarihsel Gizem Edebiyatı, Fantastik Mitoloji, Çağdaş Gotik (Dehşet) Edebiyatı, Ruhsal Yolculuklar Edebiyatı olarak tanımladı­ğımız, zaman za­man birbirlerine de destek olan bu altı sütu­numuzu dik­tiğimiz zaman, çatının altında Küresel Edebiyat Tapınağı sahneye çıkar..

Bu tapınakta yapılan ayinlerde, fantastik öyküler, dini fa­natizmi kamçılayacak eski efsaneler veya tam tersine dine meydan okuyarak dine gizlice hizmet eden manifestolar, İsa’nın gizli karıları, kutsal kaseler, rahibe benzeyen şöval­ye­ler, Fatıma’nın sırları, Kudüs’ün gizemleri, Yahudi bü­yüleri, iyi saatte olsunlar, medyumlar, hayali ırklar, doğa­üstü varlık­lar, bilimi bile hayrete düşüren bilimkurgu te­maları; dehşet dolu, sadizm içerikli ve şeytani metinler ya­şama geçer.. Küre­sel Edebiyatı yönlendiren merkez, bu edebi metinleri sine­maya aktararak, insanoğlunun kafasını bu yönden de iyice yıkamaya çalışır. Artık kutuplardan sahralara, okyanus adala­rından Paris kafelerine kadar her­kes, bu yüzyılda Puşkin’i, Balzac’ı, Maksim Gorki’yi, Kafka’yı, Stendhal’i, Emil Zola’yı, İlya Ehrenburg’u, Tols­toy’u, Dostoyevski’yi, Charles Dic­kens’i, Victor Hugo’yu, Hemingway’ı okumayacaktır.